Fosgail am prìomh chlàr-taice

Bha Wolfgang Amadeus Mozart (27 am Faoilleach 17565 an Dùbhlachd 1791) ’na cho-ghleusaiche sa linn chlasaigeach, às an Ostair. Sgrìobh e barrachd air 600 pìosan obrach agus tha fèill mhòr air an obair aige fhathast. Bha e pòsta agus mhair dithis mhac dha beò. Chaochail e nuair a bha e 35 bliadhna a dh'aois agus tha miotas air a bhàs an-diugh. Tha an ceòl aig Mozart gu math ainmeil agus buadhmhor.

Wolfgang Amadeus Mozart
Wolfgang-amadeus-mozart 1.jpg
Beatha
Ainm slàn Johannes Chrysostomus Wolfgangus Theophilus Mozart
Breith Salzburg, 27 dhen Fhaoilleach 1756
Dùthaich Àrd-diùcachd na h-Ostaire
Archbishopric of Salzburg
Cinneadh Austrians
Ciad chànan Gearmailtis
Bàs Vienna, 5 dhen Dùbhlachd 1791
Àite-adhlacaidh Cladh St. Marx
Nàdar a’ bhàis  (rheumatism)
Teaghlach
Athair Leopold Mozart
Màthair Anna Maria Mozart
Cèile Constanze Mozart  (4 dhen Lùnastal 1782 -  5 dhen Dùbhlachd 1791)
Clann
Bràithrean ⁊ peathraichean
Fine Mozart family
Foghlam
Cànain Gearmailtis
Eadailtis
Beurla
Fraingis
Laideann
Luchd-teagaisg Johann Schobert
Johann Christian Bach
Oileanaich Johann Nepomuk Hummel
Franz Xaver Süssmayr
Barbara Ployer
Thomas Attwood
Ignaz von Seyfried
Ignaz von Seyfried
Dreuchd
Dreuchd ceòl-sgrìobhaiche, tidsear ciùil, cluicheadair piàna, neach-ciùil, organaiche agus cluicheadair fìdheallain
Fastaichean Count Hieronymus von Colloredo
Obraichean comharraichte Eine kleine Nachtmusik
The Magic Flute
The Marriage of Figaro
Mozart's Requiem
Symphony No. 40
Fantasia No. 3
Duaisean a fhuaras
Buaidh Johann Joseph Fux agus Johann Sebastian Bach
Ballrachd Saor-chlachaireachd
Gluasad an linn chlasaigeach
Gnè ealain opra
simphnidh
concerto
ceòl-seòmair
teud-cheòl chòignear
sonata piàna
piano concerto
string quartet
Symphonic music
religious music
ceòl clasaigeach
Inneal-ciùil organ
clabha-chòrd
cruit-chòrda
fortepiano
fìdheallan
ailt
piàno
Òrgan
Creideamh
Creideamh Caitligeachd
IMDb nm0003665
Wolfgang Amadeus Mozart Signature.svg
Mozart na leanabh
Mozart

Beath-eachdraidhDeasaich

Bliadhnaichean tràthDeasaich

Rugadh Mozart ann an Getreidegasse 9, Salzburg, san Ostair a rèir ainm na dùthcha sa là an-diugh.[1] B' e Leopold agus Anna Maria Perti Mozart a phàrantan. Bha piuthar na bu shine aige, Maria Anna (1751-1829), Nannerl a far-ainm. Bhaisteadh Mozart ann an Cathair-eaglais an Naoimh Rupert an là as dèidh a bhreith. B’ e Johannes Chrysostomus Wolfgangus Theophilus Mozart an t-ainm slàn a bh' air.

Bha athair à Augsburg. B' e Kapellmeister (maighstir-ciùil) ann an orcastra-cùirt a bh' ann airson Àrd-easbaig Salzburg. B' e co-ghleusaiche agus tidsear a bh' annsan cuideachd.

Thòisich a phiuthar air a’ phiàno ionnsachadh nuair a bha i 7, agus bha Mozart 3 bliadhna a dh'aois aig an àm. Choimhead Mozart air na leasanan. Thuirt a phiuthar:

Gu tric, chuir e seachad mòran ùine air a' chlabhier, a' cluich treasan [...] agus ghabh e tlachd às an fhuaim [...] Anns a' cheathramh bliadhna aige thòisich a athair, mar gheama, a theagaisg beagan minuet agus pìosan eile dha air a' chlabhier [...] B' urrainn dha an cluich gun mhearachd agus le maothalachd mhòr, agus tìm a chumail gu math. [...] Aig 5 bliadhna a dh'aois bha e a' sgrìobhadh phìosan beaga mu thràth agus sgrìobh a athair sìos iad.

Tha na pìosan sin ann an Nannerl Notenbuch (leabhar-nòta aig Nannerl).[2]

Nuair a dh’aithnich a athair comas a mhic, sguir e fhèin air ceòl a sgrìobhadh. B’ e Leopold an aon tidsear a bh’ aig Mozart. Theagaisg e ceòl, cànain, agus cuspairean sgoilearach eile dhan chloinn.

Na h-OparanDeasaich

  • Die Schuldigkeit des ersten Gebots (Dleastanas na ciad àithne)
  • Apollo et Hyacinthus
  • Bastien und Bastienne
  • La finta semplice
  • Mitridate, re di Ponto
  • Ascanio in Alba
  • Il sogno di Scipione
  • Lucio Silla
  • La finta giardiniera (dà atharrachadh)
  • Il re pastore
  • Zaide
  • Idomeneo (dà atharrachadh)
  • Die Entführung aus dem Serail
  • L'oca del Cairo
  • Lo sposo deluso
  • Der Schauspieldirektor (Stiùiriche an taigh-cluich)
  • Le nozze di Figaro
  • Don Giovanni (dà atharrachadh)
  • Così fan tutte
  • Die Zauberflöte (An duiseal-dhraoidheachd)
  • La clemenza di Tito
Tha dealbhan ann an Wikimedia Commons cuideachd a tha ceangailte ris an aiste seo:

IomraidheanDeasaich

  1. Mozart's Birthplace”. Mozarteum Salzburg. Air a thogail 27mh dhen Fhaoilleach 2019.
  2. Nannerl's Music Book (Mozart, Leopold)”. IMSLP/Petrucci Music library. Air a thogail 26mh dhen Fhaoilleach 2019.